Aktualności

Interpelacja w sprawie stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami

print
Jak podaje Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej na chwilę obecną nie jest planowana nowelizacja przepisów w zakresie nowych stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami. Nowe stawki opłat nie powinny stanowić realnego obciążenia dla użytkowników wód. W niektórych przypadkach stawki zostały ustanowione na minimalnym poziomie. Najwyższa stawka wynosi 8,90 zł i dotyczy przypadku prowadzenia na danym terenie działalności usługowej, tzn. sytuacji, gdy przedsiębiorca czerpie zyski ze względu na prowadzenie działalności nad wodą, która jest własnością Skarbu Państwa. Stawka ta uległa zmniejszeniu z 12,19 zł na przestrzeni lat 2016-2017.
Poniżej interpelacja w sprawie stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami.

Odpowiedź na interpelację nr 21754

w sprawie stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami

Odpowiadający: podsekretarz Stanu w Ministerstwie Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej Anna Moskwa

Warszawa, 23-05-2018

Szanowny Panie Marszałku,

  1. Czy Pan Premier planuje obniżyć wysokość jednostkowych stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami w najbliższym czasie?

Na chwilę obecną nie jest planowana nowelizacja przepisów w zakresie nowych stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami. Nowe stawki opłat nie powinny stanowić realnego obciążenia dla użytkowników wód. W niektórych przypadkach stawki zostały ustanowione na minimalnym poziomie.
Na przykład, jeżeli dany grunt jest przeznaczony pod ogólnie dostępne darmowe kąpieliska i stałe tory wodne służące do uprawiania sportów wodnych, stawka za 1 m2 tego gruntu wynosi 1 grosz. Opłatę ponosi się za realnie zajmowany akwen, obszar bezpośrednio powiązany z urządzeniem wodnym i tylko za czas jego rzeczywistego zajmowania (np. od maja do listopada). Najwyższa stawka wskazana w rozporządzeniu wynosi 8,90 zł i dotyczy przypadku prowadzenia na danym terenie działalności usługowej, tzn. sytuacji, gdy przedsiębiorca czerpie zyski ze względu na prowadzenie działalności nad wodą, która jest własnością Skarbu Państwa. Co warte podkreślenia, na przestrzeni lat (od 2016 r. do 2017 r.), stawka ta uległa zmniejszeniu z 12,19 zł do 8,90 zł.

Po szczegółowej i wnikliwej analizie przepisów należy odróżnić transport śródlądowy zorganizowany od działalności służącej rekreacji (mariny itp.) Dlatego też Wody Polskie naliczają stawki:

  • 0,89 zł za 1 m2 na rok – wyłącznie za porty, przystanie, nabrzeża, pomosty i wyciągi dla statków, wykorzystywane do przewozów pasażerskich;
  • 5,00 zł za 1 m2 na rok – za grunty wykorzystywane do gastronomii i hotelarstwa;
  • 8,90 zł za 1 m2 na rok – za grunty wykorzystywane dla działalności usługowej zadeklarowanej przez przedsiębiorcę.

Takie podejście jest również zgodne z potrzebą ograniczenia ekspansji pomostów w wody jezior.

Opłaty za użytkowanie gruntów pokrytych wodami nie są nowym obciążeniem dla użytkowników wód. Do końca 2017 roku, tzn. do dnia wejścia w życie nowej ustawy – Prawo wodne i nowych stawek (wprowadzonych rozporządzeniem Rady Ministrów) korzystający z wód wnosili te opłaty na konta innych podmiotów publicznych. Obecnie pobierają je Wody Polskie, które są głównym podmiotem odpowiedzialnym za gospodarkę wodną w Polsce.

Obowiązujące i poprzednio obowiązujące rozporządzenie w przedmiotowej sprawie dzieli aż 12 lat. Do końca 2017 r. na podstawie przepisu art. 20 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne, z opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami były zwolnione grunty oddawane w użytkowanie dla potrzeb działalności służącej do uprawiania rekreacji, turystyki, sportów wodnych oraz amatorskiego połowu ryb. Przedmiotowy przepis był, co do zasady, skierowany do podmiotów, które nie prowadziły działalności usługowej na gruntach pokrytych wodami, w tym w szczególności do osób fizycznych dla potrzeb powszechnego korzystania z wód. Korzystanie z wód dla potrzeb działalności gospodarczej było w ówczesnym porządku prawnym traktowane jako szczególne korzystanie z wód, ze względu na wyłączenie z zakresu zwykłego korzystania z wód.

Z powyższego zwolnienia korzystały w praktyce nie tylko osoby fizyczne lecz również podmioty prowadzące działalność gospodarczą, wykazując, że oddanie w użytkowanie gruntów pokrytych wodami jest na potrzeby działalności służącej do uprawiania rekreacji, turystyki, sportów wodnych oraz amatorskiego połowu ryb, przy czym wielokrotnie była to działalność o charakterze usługowym.

Ze względu na węższy zakres zwolnienia z opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami określony w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne w stosunku do ustawy – Prawo wodne z 2001 r., rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2017 r. w sprawie wysokości jednostkowych stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami, wprowadziło rozróżnienie działań objętych opłatą roczną w ramach przedsięwzięć związanych z uprawianiem na wodach śródlądowych rekreacji, turystyki, sportów wodnych oraz amatorskiego połowu ryb, jak również zmniejszono wysokość jednostkowej stawki opłaty rocznej dla przedsięwzięć związanych z działalnością usługową (z 12,19 zł/m2 w 2006 r. do 8,90 zł/m2 w 2017 r.). Rozróżnienie w katalogu przedsięwzięć związanych z uprawianiem na wodach śródlądowych rekreacji, turystyki, sportów wodnych oraz amatorskiego połowu ryb (§ 2 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia) obejmuje 4 rodzaje przedsięwzięć, przy czym ustalone jednostkowe stawki opłat odzwierciedlają preferencyjne traktowanie działalności o charakterze ogólnospołecznym.

Opłata za użytkowanie gruntów pokrytych wodami jest ekwiwalentem z tytułu ograniczenia innym użytkownikom wód możliwości korzystania z nich, w tym m.in. wskutek wykonania urządzeń wodnych, czy też prowadzenia działalności usługowej.

Jednocześnie należy wskazać, że ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne zwalnia z opłaty rocznej grunty pokryte wodami oddawane w użytkowanie jednostkom samorządu terytorialnego, klubom sportowym, w tym uczniowskim klubom sportowym, związkom sportowym oraz uprawnionym do rybactwa, na potrzeby uprawiania rekreacji, turystyki, sportów wodnych oraz amatorskiego połowu ryb, jeżeli podmioty te zapewniają powszechny dostęp do wód.

  1. Czy Pan Premier posiada wiedzę dlaczego w ostatecznym tekście rozporządzenia nie uwzględniono stanowiska strony społecznej przedstawianej na komisji Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki w dniu 5.07.2017 r.?

Wszelkie decyzje w zakresie stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami wynikają z obowiązku realizacji postanowień Ramowej Dyrektywy Wodnej, która ustanawia ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej. We wszystkich państwach Unii Europejskiej, każdy kto korzysta z wód, które są własnością Skarbu Państwa, powinien partycypować w kosztach ich utrzymywania w dobrej jakości. Dlatego też celem reformy gospodarki wodnej jest zapewnienie jej efektywnego finansowania, zgodnie z zasadą „kto czerpie zyski z wykorzystania własności wszystkich obywateli, czyli w tym przypadku wód, ten musi za to ponosić opłaty”.

  1. Czy Pan Premier planuje doprecyzować sformułowania ”grunt niezbędny do prowadzenia przedsięwzięć” występującego w § 2 rozporządzenia?
  2. Czy Pan Premier byłby skłonny do podjęcia rozmów w sprawie zmian ww. rozporządzeniu w kierunku uwzględniającym postulaty strony społecznej?

Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej na bieżąco dokonuje analizy przepisów i nie wyklucza doprecyzowania § 2 rozporządzenia oraz podjęcia rozmów ze stroną społeczną na temat jego stosowania.